سيد محمد حسن بني هاشمي خميني

650

توضيح المسائل مراجع ( فارسي )

ج : تا زمانى كه احراز نشود كه مقصود واقف از علما خصوص مجتهدين است ، توليت وقف توسط عالم دينى اشكال ندارد هر چند حائز رتبهء اجتهاد نباشد . احكام وقف س 2035 : عدّه‌اى از افراد بدون اجازهء متولَّى خاص ، اقدام به تخريب كتابخانهء واقع بين اتاق مدرسهء مسجد جامع و آشپزخانهء حسينيه كه متصل به مسجد است نموده‌اند و آن را جزء مسجد كرده‌اند ، آيا اين كار آنان صحيح است ؟ و آيا نماز خواندن در آن مكان جايز است ؟ ج : اگر ثابت شود كه زمين كتابخانه ، فقط براى كتابخانه وقف شده است ، كسى حقّ تغيير و تبديل آن به مسجد را ندارد و نماز خواندن در آن جايز نيست و هر كسى كه ساختمان آن را خراب كرده ، واجب است آن را به حالت اوليه‌اش برگرداند ، ولى اگر وقف آن براى خصوص كتابخانه ثابت نشود ، نماز خواندن در آن اشكال ندارد . س 2036 : آيا جايز است مكانى براى مدّت موقتى مثلًا ده سال به عنوان مسجد وقف شود و بعد از انقضاى اين مدّت دوباره به ملكيّت واقف يا ورثهء او بر گردد ؟ ج : اين كار به عنوان وقف موقّت صحيح نيست و عنوان مسجديت هم با آن محقق نمىشود ، ولى حبس آن مكان براى نمازگزاران به مدّت معين اشكال ندارد . س 2037 : زمين موقوفه‌اى در كنار قبرستانى كه براى دفن اموات اهالى كافى نيست ، وجود دارد و موقعيت آن براى تبديل به قبرستان مناسب است ، آيا تبديل آن به قبرستان جايز است ؟ ج : تبديل زمينى كه براى جهتى غير از دفن اموات وقف شده ، به قبرستان به طور رايگان جايز نيست ، ولى اگر وقف آن از قبيل وقف منفعت باشد ، متولَّى شرعى آن مىتواند در صورتى كه به مصلحت و نفع وقف بداند آن را براى دفن اموات اجاره دهد . س 2038 : بعضى از زمينهاى وقفى در مسير طرحهاى توسعه و احداث خيابانها و پاركهاى ملَّى و ساختمانهاى دولتى قرار مىگيرند و بدون اجازهء متولَّى شرعى و بدون پرداخت اجاره و پول آنها ، توسط بعضى از مؤسسات و اداره هاى دولتى مصادره مىشوند ، آيا انجام اين كار براى آنان جايز است ؟ آيا كسى كه در اين زمينهاى موقوفه تصرّف مىكند بايد عوض يا قيمت آنها را بپردازد ؟ و آيا بايد اجرت المثل تصرفاتش را از هنگام تصرّف بپردازد ؟ و آيا در پرداخت قيمت موقوفه و يا دادن عين ديگرى به جاى آن توسط مؤسسات و ادارات ، اذن گرفتن از حاكم شرع واجب است يا اين كه جايز است ادارهء اوقاف يا متولَّى وقف با رعايت مصلحت و نفع وقف با آنان در مورد عوض يا قيمت آن توافق نمايد ؟ ج : جايز نيست كسى بدون اذن و اجازه متولَّى شرعى در وقف تصرّف كند ، همانگونه كه اگر وقف از قبيل وقف منفعت باشد ، تصرّف در آن هم فقط بعد از اجاره كردن آن از متولَّى جايز است همچنين فروش و تبديل وقفى كه قابليت انتفاع در جهت وقف را دارد ، جايز نيست و اگر شخصى آن را تلف كند ضامن آن است و اگر بدون اجازهء متولَّى شرعى ، در آن تصرّف نمايد ، ضامن اجرت المثل آن است و بايد آن را به متولَّى شرعى وقف بپردازد تا در جهت وقف مصرف نمايد و در اين رابطه فرقى بين اشخاص و مؤسسات و اداره هاى دولتى